Amsterdam in de herfst
Ga naar Amsterdam. Juist in de herfst, na de Parade & Uitmarkt. Niet omdat de grachtengordel nu erkend werelderfgoed is. Of om te shoppen in PC Hooft en Kalverstraat. Of voor een avondje Arena dan wel Carré. Waarom dan wel? Om Amsterdam zelf.
Foto’s: Paul Tolenaar Tekst: Kees Lucassen
In lijn 17 denderen we vanaf Station Lelylaan de stad in, via Surinameplein en Postjesweg, en passeren zo café-restaurant Edel (www.edelamsterdam.nl). Edel zetelt in Het Sieraad, de voormalige vakschool voor edelsmeden, aan de Kostverlorenvaart. Na een bezoek noteerde Johannes van Dam: ‘de prijs-kwaliteitverhouding ligt hier uitermate gunstig’, waarna deze culinaire criticus als cijfer een 9 gaf.
Vervolgens hobbelt lijn 17 ons door de Kinkerstraat en langs de altijd drukke Ten Kate-markt. Goed voor een stop, eerst om een Vietnamese loempia te scoren bij Nguyen, en daarna…
…een kop koffie bij de Coffee Company. We zijn nog maar een uur in de stad, en ons doel is al bereikt: volop genieten van een wereldstad in de herfstzon.
‘Nog een tweede kopje?’
‘Nou, graag.’
Verder dendert lijn 17. Naar en over…
…de drukke Bilderdijkstraat en Stadhouderskade. We rollen Oud-West uit en het centrum in. Op naar de Rozengracht en de Westerkerk (www.westerkerk.nl).
Ontworpen door meesterbouwer Hendrik de Keyser, tussen 1620 en 1631. Anne Frank schreef over de kerk, Rembrandt van Rijn en zijn geliefde Hendrickje Stoffels liggen erin begraven en prinses Beatrix trouwde hier met haar Claus.
We kuieren de Jordaan in, richting Elandsgracht, waar we op vijf muzikanten stuiten. En op Paul Vreuls, een journalist die in Amsterdam woont. ‘Kijk, zie je die accordeonist?’, vraagt Paul. ‘Johnny Meijer. Trad in de jaren ’50 van de vorige eeuw veelvuldig op in het buitenland. Johnny speelde zowel volksmuziek als, met een peuk in zijn mond, jazz en klassieke muziek. Luister maar eens op youtube. Wereldwijd stond ‘ie bekend als een virtuoos. Uitnodigingen om te spelen sloeg ‘ie echter steeds vaker af, zo zeer was ‘ie verknocht aan de Jordaan.’
Paul: ‘De man daar rechts is Johnny Jordaan, nog zo’n halfgod. Samen met Manke Nelis, Tante Leen en Willi Alberti staan ze hier. Zwijgend, ja. Als je een levenslied wil horen, moet je een keer ’s avonds naar Café Nol of De Twee Zwaantjes.’
Paul: ‘Wat zit ik nou te kletsen over muziek in de Jordaan? Er is zoveel meer. Ik ervaar het nog steeds als een godsgeschenk wanneer ik op een zonnige dag door Amsterdam mag fietsen. Of dat nou langs de grachten is, langs de IJ-oevers of naar Amsterdam-Noord. Of steek hier de Prinsengracht over, en flaneer door De 9 Straatjes (www.de9straatjes.nl). Goed voor wel honderd fijne winkeltjes: flamencogitaren, vintage zonnebrillen, boeddhistisch handwerk, art deco kunst, enzovoort.’
‘Zullen wij ook een fiets huren?’, vraag ik aan Paul Tolenaar, mijn reisgenoot en de fotograaf van deze foto’s. Hij knikt ontkennend en zegt: ‘Te voet zie je meer.’
Waarna we naar de Noordermarkt lopen.
Fluitend lopen we verder, tot aan deze kraam van Stubbe’s Haring (‘Een Openbaring!’). Verse vis uit zee, zo op de sluis over de Singel, tussen de Nieuwendijk en de levendige Haarlemmerstraat. Het telefoonnummer van Stubbe is (020) 6233212, maar reserveren hoeft niet. Eten kan, zoals bekend, overal in Amsterdam. Uit het giga-aanbod selecteerden wij zeven adresjes.
Een markt op een plein uit 1616, aan de voet van de Noorderkerk. Op zaterdag vol met biologische, onbespoten heerlijkheden (www.boerenmarktamsterdam.nl), en op maandag vind je hier tweedehands curiosa & ongeregeld goed, van ouderwets hobbelpaard tot en met een 78-toerenplaat van Johnny Meijer.
Na het doorklieven van het gekrioel op Nieuwendijk en Damrak, lopen we via de Beurs van Berlage naar de Warmoesstraat, waar Alva woonde (1573), Vondel sokken verkocht (1605) en Baantjer in de vorige eeuw boeven ving. Dan staan we voor de Oude Kerk (www.oudekerk.nl): het alleroudste wat in steen te Amsterdam getoond kan worden. Historicus Jos Palm over deze kerk: ‘Een stenen vloer, geen knielbanken en buiten de hoeren. Nergens kom je dichter bij de Middeleeuwen dan hier.’
Via de Zeedijk en Nieuwmarkt belanden we in de Oude Hoogstraat bij antiquariaat Kok (circa 700.000 boeken), een van de vele antiquariaten die Amsterdam rijk is. Naast boeken van W.F.Hermans, Gerard Reve, Harry Mulisch en weet ik al niet wie, vind je hier ook, voor een grijpstuiver, gidsen en boeken over Amsterdam.
Tijd om een plek voor de nacht te zoeken. Deze rode kamer tref je aan in Hotel De Filosoof.
Vervolgens gaan we op zoek naar bier. Niet in dit café – van ons avondje uit bestaat gelukkig geen beeld – maar in andere gelegenheden, zoals Café Nol (altijd lol, sinds 1966, Westerstraat 109, www.cafenolamsterdam.nl), waar we halverwege de avond naar binnen stappen . De hoogblonde juffrouw achter de bar vertelt: ‘Johnny Jordaan en Tante Leen kwamen hier altijd. André Hazes ook. Ach, het komt hier allemaal, van straatveger tot Koninklijk Huis. En het bijt mekaar niet meneer. Mooi toch?’ Drie bier later zingen we mee: ‘Ik verscheurde je foto, heb je brieven verbrand…’
De volgende ochtend worden we al vroeg wakker, met een licht gevoel van hoofdpijn. Reden om een rondje (3,2 km) te gaan joggen in het Vondelpark, op een steenworp afstand van Hotel De Filosoof. De Stedenmaagd en Vondel zwijgen vanaf hun sokkels, loof ritselt, duiven koeren en er zweeft mist boven de Koeweide. Zo vroeg op de dag is het park op haar mooist, vinden wij. Ondanks de hoofdpijn.
Na de brunch wandelen we, gouden bladeren schoppend, eerst door De Pijp (inclusief Albert Cuypmarkt) en dan door Spiegelkwartier, het buurtje tegenover het Rijksmuseum, dat rijk is aan antiekzaken en galerieën (www.spiegelkwartier.nl).
Ook bezoeken we De Bazel, het Gotham City-achtige gebouw aan de Vijzelstraat, rond 1929 gebouwd in opdracht van de Nederlandse Handel Maatschappij. Pas sinds enkele jaren is het open voor publiek (zie ook: www.debazelamsterdam.nl). De mozaïeken, de lambriseringen, het hoge glazen dak… het is schitterend. Pal voor de deur stappen we op lijn 16, richting Centraal Station. En ook dat is schitterend, met dank aan P.J.H. Cuypers, maar helaas tevens het einde van ons bezoek aan Amsterdam.
Plaats een reactie
