Klimaat

• De 'laars' van Italië, de Ligurische kust, Sardinië en Sicilië hebben een mediterraan klimaat. De hete zomers hebben veel zonuren. Alleen zo nu en dan is er een onweersbui, hoofdzakelijk in de bergen. De winter en de herfst zijn zacht. Er valt dan wel veel regen.
• In Noord-Italië zijn de zomers ook heet, maar het weer is instabieler met vooral aan de voet van de Alpen veel onweer. De winters zijn er vrij koud met regen, sneeuw en, vooral in de Povlakte, vaak mist. De Italiaanse Riviera (Ligurië) is wat milder in de winter.

Klimaattabellen

Gemiddelde maximale dagtemperatuur in graden

Gemiddelde neerslag per maand in mm

Gemiddeld aantal uren zon per dag

Vijgen en oleanders
Vanwege het Middellandse zeeklimaat komen in Italië aardig wat planten voor die de noordelijke winters niet zouden overleven. De uitgestrekte wijngaarden van bekende Italiaanse wijnen zoals de Chianti en Bardolino zijn daar een voorbeeld van, maar ook de vijgenstruiken en - aangeplante - oleanders die je overal tegenkomt en in het zuiden de olijfboomgaarden.

Taal

• Meest gesproken taal: Italiaans.
• Regionaal worden nog andere talen gesproken, in ieder geval door een deel van de bevolking.
• In Valle d'Aosta, noordwest Italië wordt Frans gesproken, in Süd-Tirol (Alto Adige) Duits en in de omgeving van Gorizia en Triëst wordt soms Sloveens gesproken.
• U kunt meestal ook met Frans, Duits of Engels uit de voeten.

Feestdagen

Extra feestdagen in de grote steden

• De lokale feestdagen zijn elk jaar op dezelfde datum.
• Op feestdagen zijn alle winkels en kantoren gesloten.
• In vrijwel elke plaats wordt de feestdag van de eigen patroonheilige gevierd, niet alleen in bovenvermelde grote steden.

Feiten en cijfers

Officiële naam

• Italiaanse Republiek (Repubblica Italiana)

Inwoner

• Italiaan (m), Italiaanse (v)

Bijvoeglijk naamwoord

• Italiaans

Staatsvorm

• Parlementaire republiek
• Italië is opgedeeld in 20 regio's die verder zijn opgedeeld in provincies.

Hoofdstad

• Rome (Roma)

Europese Unie

• Italië is lid van de EU sinds de oprichting in 1957.

Taal

• Italiaans

Aantal inwoners

• 58,9 miljoen

Oppervlakte

• 301.287 km² (bijna 7,5 keer Nederland)

Inkomen per inwoner (per jaar)

• USD 29.900 (NL: 39.500)

Levensverwachting (gemiddeld)

• 80,2 jaar (NL: 80,1 jaar)

Munteenheid

• Euro (EUR)

Landcode kenteken

• I

Landcode internet

• .it

Afstand vanaf Utrecht

• Rome: 1.625 km
• Brindisi: 2.040 km
• Venetië: 1.240 km

Economie
Karakteristiek voor de economie van Italië is de kloof tussen het geïndustrialiseerde noorden en het agrarische zuiden. De landbouw, hier op een hoog technisch niveau, daar kleinschalig, brengt nauwelijks 3% van het BNP op. Italië is arm aan grondstoffen, de industrie zorgt niettemin voor een kwart van het BNP. Voornaamste exportgoederen zijn machines, auto's, chemische producten en textiel. Het toerisme is een van de belangrijkste economische factoren.

Hartkloppingen van te veel cultuur
Aan het begin van de 19e eeuw bezocht de Franse schrijver Stendhal Florence. Hij kreeg hartkloppingen van de enorme hoeveelheden kunst die deze stad te bieden heeft. Italië heeft een grote naam op het gebied van (beeldhouw)kunst, mooie gebouwen, muziek en schilderijen. Michelangelo, Donatello, Modigliani, Da Vinci, Puccini en Giotto zijn maar een paar namen van kunstenaars. De dom van Milaan, Florence en Siena en de Sint Pieter in Rome, maar enkele gebouwen. De David van Michelangelo en de fonteinen van Trevi maar wat beeldhouwwerken en het bekendste schilderij ter wereld, de Mona Lisa is ook een voorbeeld van de grootsheid van de Italiaanse cultuur.

Florence: culturele trekpleister
Florence is de grote culturele trekpleister van Italië. Vooral tijdens de Renaissance - een kunststroming die ooit in Italië begon - leefden en werkten de grootste kunstenaars van hun tijd in het steenrijke Florence. Het is nog steeds goed te zien aan de prachtige Duomo, en de vele musea, waaronder het Uffizimuseum, waarschijnlijk het oudste museum van Europa, en de Galleria dell'Accademia, waar het origineel van Michelangelo's wereldberoemde David staat.

Etrusken
Al dik 700 jaar voor het begin van onze jaartelling werd Italië bewoond door de Etrusken. Over de taal die zij spraken en schreven is zo goed als niets bekend. Door uitgebreide opgravingen heeft u wel een beeld van hun cultuur. In de toeristenwinkeltjes treft uregelmatig kopieën van hun lange, magere bronzen beeldjes. De Etrusken hadden een indrukwekkende grafcultuur, die de nodige hoogstaande beeldhouwwerken heeft voortgebracht. In archeologische musea (onder andere in Bologna en Ferrara) worden collecties Etruskische kunst tentoongesteld.

Italië: de kunst van het leven
'Sapere vivere', is Italiaans voor 'weten hoe te leven'. Er is geen land op de wereld waar de mensen het genieten van goede dingen zo serieus nemen. Bijna alle grote Europese kunstenaars hebben ooit een Italiaanse reis gemaakt. Langs de hoogtepunten van renaissancekunst en door de adembenemende landschappen van Toscane en Umbrië. Maar wie van zwemmen, zonnebaden, skiën of bergwandelen houdt, kan er ook goed terecht. Van de Alpen en Apennijnen tot de Adriatische kust, van wereldstad Rome tot het schilderachtige Toscaanse San Gimignano: Italië heeft alles te bieden wat de moderne vakantieganger zich kan wensen.

Strand en cultuur
Een ideale plek om zon en cultuur met elkaar te verbinden is Ostia, het Zandvoort van Rome. Niet alleen bent u - per trein - snel in het centrum van Rome, ook hebt u de indrukwekkende opgravingen van oude Romeinse havenstad Ostia Antica onder handbereik. De hedendaagse Romeinen komen er ook graag, vanwege het uitgebreide zandstrand. Ook aan de Toscaanse kust, is heen en weer pendelen tussen het strand en cultuur goed mogelijk. Vanuit Marina di Pisa bent u bijvoorbeeld in no time in Pisa, Lucca of (wat verder weg) Florence.

Tips

Dom van Florence

Tempelvallei van Agrigento

Sixtijnse Kapel

Musei Vaticani

Villa Borghesi-Parco dei Musei (Rome)

Sporen van de romeinen
Van alle volkeren die Italië hebben bewoond, hebben de Romeinen de meeste sporen nagelaten. Het oudste gebouw dat nog intact is, het Pantheon, bevindt zich in Rome. Het werd aan het begin van onze jaartelling gebouwd en u kunt er nog steeds in. Overal van Aosta in het uiterste noorden tot Syracusa op Sicilië vindt u resten van Romeinse theaters en gebouwen. Voor een goede indruk van het dagelijkse leven van de Romeinen, moet u naar de opgravingen van Pompei, bij Napels.

Schep in de grond
Ze zeggen wel eens dat je in Italië maar een schep in de grond hoeft te steken en je stuit op een pot met Romeinse munten. Op veel plaatsen kunt u nog rondwandelen en -rijden over oorspronkelijk Romeinse wegen en straten. Het oude machtscentrum van de Romeinen, het Forum Romanum in Rome, is na tweeduizend jaar wel wat afgetakeld, maar biedt nog steeds een goede plattegrond van het leven destijds. Veel moderne steden houden het Romeinse verleden in ere. Nu weer eens in de vorm van een klassiek amfitheater (Rome, Fiesole, Taormina, Aosta,), dan weer als fundering voor een middeleeuws bouwwerk.

Geschiedenis
Na de val van het Romeinse rijk was Italië vanaf de 5e eeuw zetel van het pausdom. Centra in de late middeleeuwen waren de onafhankelijke stadstaten zoals Venetië, Florence, Genua en Milaan. In de 16e-19e eeuw werd het inmiddels politiek onbelangrijke Italië door de grote Europese mogendheden betwist.
Na de strijd om vrijheid en hereniging in de 19e eeuw besteeg in 1861 voor het eerst een Italiaanse koning de troon. Binnenlandse politieke crises leidden na de Eerste Wereldoorlog tot de fascistische machtsovername.
Na de val van Mussolini in 1943 en de afschaffing van de monarchie in 1947 werd de republiek Italië uitgeroepen. De politiek wordt sindsdien gekenmerkt door talloze regeringswisselingen.

Land van verschillen
Het noorden en zuiden van Italië worden gekenmerkt door enorme verschillen. Zeker het uiterste zuiden doet wat landschap en klimaat heel anders aan dan het groene noorden. Die verschillen zie je terug in de verdeling van de inkomens. Het noorden is rijk, geïndustrialiseerd en verstedelijkt. Het zuiden is arm en doet meer plattelands aan.

Natuur & landschap
De geografische noordgrens ligt in de Alpen. De in het zuiden hierop aansluitende, uitgestrekte Povlakte wordt gevolgd door de Apennijnen, die de hele Italiaanse 'laars' verdelen in een Adriatische en een Tyrrheense kant. Behalve de grote eilanden Sardinië en Sicilië behoren ook Ischia, Elba, Capri en de Liparische eilanden tot het grondgebied. De stranden aan de Middellandse en de Adriatische Zee trekken evenals de cultuursteden Rome, Florence, Siena, Pisa, Milaan en Venetië en het fraaie heuvellandschap van Toscane jaarlijks talloze bezoekers.

Tips

Dolomieten

Abruzzen

Etna

Golfo di Napoli

Parco Nazionale dello Stelvio

Tips

Venetië

Florence

Rome

Vaticaanstad

Napels

Italiaanse atmosfeer
'Eerst Napels zien, dan sterven,' zo luidt een oude gezegde. Maar hetzelfde geldt eigenlijk ook voor de 'eeuwige stad' Rome en het dorpje Bezzecca, nabij het Gardameer. Want waar Italianen wonen, heerst een Italiaanse sfeer. Een drukke atmosfeer die een mengeling is van de geur van espresso en brandende kaarsen. Druk discussiërende Italianen, het geraas van Vespa's, voorbij wandelende priesters, uitgestrekte pleinen en smalle straatjes. Grote steden zoals Rome, Milaan, Napels, Turijn, Palermo, Bologna en Florence hebben allemaal iets authentiek Italiaans.In kleine bergdorpjes lijkt de tijd te hebben stilgestaan.

Een bergachtig land
Italië is een bergachtig land. Een neventop van de Mont Blanc (Monte Bianco, 4810 m.) ligt op Italiaans gebied. De rest van het land ligt in feite op een langgerekte bergrug: de Apennijnen. Het Italiaanse berglandschap varieert van vriendelijk en heuvelachtig (Toscane en Umbrië) tot rotsachtig hooggebergte (de Alpen, Piemonte en Dolomieten). De bekendste Europese vulkaan, de Etna, steekt 3340 m. boven zijn omgeving uit. Alleen de - wat saaie - Povlakte net ten zuiden van de Alpen doet aan onze eigen Flevopolder denken.

Het italiaanse landschap
Een jaar of wat geleden werd in Italië het idee geopperd om copyright aan te vragen voor het Toscaanse landschap. Dat zegt wel iets over de unieke schoonheid van dit landschap met zijn eenzame landhuizen, wijngaarden, heuvels en cipressen. Het hooggebergte van Zuid-Tirol en de scherpe rotsen van de Dolomieten zijn nog ongerept genoeg voor een natuurvakantie. In de zuidelijker gelegen Abruzzen komen nog wolven en beren in het wild voor. Echt natuurgeweld vindt u in het zuiden waar de enige nog werkende vulkanen van Europa actief zijn: de Vesuvius (bij Napels) de Etna (Sicilië) en Stromboli in de Tyrrheense Zee.

Een schiereiland
Italië is een schiereiland. Dat betekent dat de afstand tot de zee bijna nooit groter dan 200 km is. De totale kustlijn beslaat een dikke 7500 kilometer. Maar een klein gedeelte daarvan is in gebruik als strand. Grote delen van de kust zijn ruig en onherbergzaam. Geen wonder, want driekwart van het land bestaat uit bergen. Een blik op een Italiaanse vismarkt leert u meteen dat de dierenwereld ook onder water de moeite van het bekijken (snorkelen) waard is. Dolfijnen, inktvissen en zelfs vinvissen en potvissen laten zich er zo nu en dan zien.

Tips

Gelatio Italiano

Prosecco

Piemonte

Pizzeria

Espresso

Niet bij pizza alleen
Ook als u niet van pizza houdt, hoeft u in Italië niet te verhongeren. De Italiaanse keuken staat bekend als een van de meest verfijnde keukens ter wereld. Italianen doen het 's ochtends bij de 'prima collazione' (ontbijt) rustig aan met een 'dolce' (een cakeje of een brioche) bij een kop koffie. Tijdens de pranzo (lunch) wordt het al iets steviger met een bord pasta en eventueel brood. Het echte feest begint 's avonds tijdens de cena (diner). Dat bestaat meestal uit drie gangen: primo (voorgerecht), secondo (hoofdschotel) en dolce (toetje). Groente bestel je als bijgerecht (contorni).

Dranken
Italiaanse wijnen zijn veel minder bekend dan de Franse. Toch zijn veel Italiaanse wijnen van hoog niveau. Dat geldt in elk geval voor de wijnen uit de Chiantistreek in Toscane. In veel gevallen kunt u die ter plaatse rechtstreeks van de producent kopen. Behalve uit de Chiantistreek komen ook uit het noordelijker gelegen Piemonte grote wijnen. Net als in Frankrijk zijn die voorzien van een keurmerk, de DOC (denominazione di origine controlata, wijn van gecontroleerde herkomst). Verder behoren de mousserende lambrusco en de zoete dessertwijn Vin Santo (altijd met amandelkoekjes drinken!) tot de bekende Italiaanse wijnen.

Koffie
Espresso smaakt in Italië heel anders (sterker namelijk) dan hier. Italianen drinken dan ook niet de hele dag koffie en lijken de dagelijkse hoeveelheid cafeïne liefst in een of twee kopjes tegelijk naar binnen te werken. Vraag om een caffè lungo of caffeè americano als je een wat slapper bakje wilt.

Ander(s) eten
Verras uzelf eens in een ristorante of trattoria door niet de geijkte pizza of pasta te bestellen, maar een van de duizend soorten risotto (rijstschotels). Kies eens niet voor het uitstekende ijs, maar neem een semifreddo (een 'halfkoude'), of een zabaglione (een toetje van eierschuim en zoete wijn). Laatste tip: laat de trippa (pens) maar voor wat-ie is.

Winkelen

• De belangrijkste winkelsteden in Italië zijn Rome, Milaan, Venetië en Florence.
• Typische souvenirs zijn mode, juwelen, glas, leer, meubilair en wijn.
• Milaan is de modehoofdstad van Italië. Hier vindt u talloze bijzondere modezaken van bekende ontwerpers. Van 6 januari tot 15 februari wordt de merkkleding van het voorgaande seizoen tegen flink lagere prijzen verkocht.
• Op de markt en in de outletwinkels van Turijn wordt ook kwaliteitskleding aangeboden tegen lagere tarieven. De merken zijn dan ofwel eruit geknipt of onzichtbaar gemaakt zodat de marktkooplieden geen royalties hoeven te betalen.
• Siena heeft vergelijkbare winkels met Florence. De prijzen liggen hier wat lager.

Uiterlijk vertoon
Italianen besteden over het algemeen veel zorg aan hun uiterlijk. Niet voor niets is Milaan een van de wereldhoofdsteden van de mode. De grote steden (vooral Milaan en Rome) hebben dan ook indrukwekkende winkelstraten waar kleding, tassen en schoenen naar de laatste (Italiaanse) mode worden verkocht. Wie niet in mode geïnteresseerd is, kan de koffer(bak) ook volgooien met kwalitatief hoogstaande keukenproducten: een degelijke pastamachine, een fles olijfolie, balsamicoazijn van wereldklasse, een echte espressomachine of een paar kistjes Italiaanse kwaliteitswijn.

Wat heet strand?
Badplaatsen als Rimini en Alassio lopen 's zomers vol met zon- en strandaanbidders. Logisch, want de zon schijnt er gegarandeerd en de zandstranden zijn er prima. Toch is Italië geen strandvakantieland, zoals Spanje. Grote stukken kust zijn gewoonweg te rotsachtig om er een handdoek te kunnen uitspreiden. Een stadje als Ventimiglia (aan de Riviera) trekt wel veel badgasten, maar het 'strand' bestaat er uit gladde keien. Wie voor een luie strandvakantie gaat, zal zich beter thuis voelen rondom Rimini. Daar vindt u fijne zandstranden naar 'Spaans' model.

Tips

Golfo di Castellammare

Italiaanse Rivièra

Capri

Elba

Adriatische Rivièra

Opera
Het woord 'opera' stamt uit het Italiaans. Er zijn in de grote plaatsen dan ook volop mogelijkheden voor operabezoek. Wereldberoemd is het Teatro alla Scala in Milaan. Voor alle grootheden uit de operawereld geldt een optreden in deze zaal als het hoogst bereikbare. Groter - en minstens even sfeervol - is de oude Romeinse arena in Verona. In de zomer kun je er in de zwoele open lucht genieten van operavoorstellingen. Steeds meer touroperators bieden dat als mogelijkheid voor een kort verblijf aan.

Een avondje uit
Weer zoiets wat de Italianen anders doen dan wij. Discotheken zijn er - zeker in de badplaatsen - genoeg. Maar bruine kroegen, of gewone 'praatcafés' veel minder. Italianen zijn niet van die 'bartypes'. Een avond uit in Italië betekent vaak zitten, eten, praten en drinken tot laat in de avond. In de toeristenplaatsen vindt u overigens wel pubs, waar je terecht kunt voor een (duur) biertje, of een glas wijn. Terrassen zijn er natuurlijk ook in overvloed. Let wel op waar u gaat zitten en informeer van tevoren naar de prijs van uw drankje!

Kamperen

Algemeen

• De Italiaanse campings zijn onderverdeeld in vier categorieën, van eenvoudig tot viersterrencampings met veel extra's.
  
• Goed verzorgde en uitgeruste, luxueuze campings vindt u in de rijkere, drukbezochte streken. De matige campings liggen in de afgelegen gebieden.
  
• In de Alpen en Dolomieten liggen campings vaak op grote hoogte. De voorzieningen zijn meestal goed. Dit geldt niet voor de bergcampings die boven de 1000 m liggen. Hier vindt u alleen beperkte faciliteiten voor de sportieve kampeerder.
  
• Het merengebied biedt een ruime selectie aan campings, meestal met uitstekende voorzieningen. Veruit de meeste liggen heerlijk beschut aan het Gardameer. Het Lago Maggiore is minder goed bedeeld met kampeerterreinen.
• In Midden-Italië is de keus wat ruimer. In Zuid-Italië is het alleen in en om Napels druk.
• Overvolle campings vindt u volop aan de Adriatische kust.
  
• De campingprijzen zijn afhankelijk van de streek en van het seizoen. De prijzen gelden per nacht. Het elektriciteitsverbruik wordt meestal apart berekend.
• Sommige beheerders nemen het niet zo nauw met het onderhoud omdat de grote aantallen kampeerders toch wel komen.
  

Vrij kamperen

• Het is toegestaan vrij (in de natuur) te kamperen. Vraag wel altijd toestemming bij de lokale autoriteiten, de beheerders of de eigenaren.
  

Verkrijgbaarheid CampinGaz

• Gasflessen: ja
• Doorprikblikjes: ja
• Ventielblikjes: ja
• Omruilen mogelijk: ja

Elektriciteit

• Ampèrage: meestal 3 tot 6, soms 16.
• CEE-aansluiting: meestal beschikbaar. Op eenvoudige campings vindt u soms de eigenlijk verboden Italiaanse versie. Meestal is er dan wel een CEE-verloopstekker te huur of te koop, of neem voor de zekerheid een CEE-verloopstekker mee.

Overnachten
In een toeristisch topland als Italië zijn de mogelijkheden om te overnachten bijna onbegrensd. Van de eenvoudige familiecamping tot het vijfsterrenhotel in Rome of Venetië. De afgelopen jaren is ook in Italië Bed and Breakfast van de grond aan het komen. Deze vorm van overnachten heeft het voordeel van een eigen, Italiaanse sfeer. Die sfeer vind je niet in de vele motels langs de autostrada. Toch kun je daar op doorreis in het immens uitgestrekte Italië vaak niet omheen. Kies als het kan in de badplaatsen voor de kleinere (familie)hotels.

Schoolvakanties

2010-2011

• Carnaval: 1-5 dagen in februari/maart afhankelijk van de regio
  

Vakantiespreiding

• Italië is voor de schoolvakanties verdeeld in zones en kent voor de kerst-, Paas- en zomervakantie een vakantiespreiding. De data in de tabel geven de eerste en laatste dag aan van de totale gespreide vakantieperiodes.
  • Kerstvakantie: 2 weken
  • Paasvakantie: 5-10 dagen
  • Zomervakantie: 12-13 weken

Televisie

• Tv-standaard: PAL (type B/G)
  
• De Nederlandse PAL-toestellen werken in Italië.

Wereldomroep

• Radio Nederland Wereldomroep (RNW) is een internationale, Nederlandse omroep. De Wereldomroep biedt nieuws, muziek, achtergronden en service-informatie voor vakantiegangers aan via radio en internet.
  
• Raadpleeg de website hoe en of u de Wereldomroep op uw vakantieadres kunt ontvangen.
• De frequenties kunt u vinden via de zoekmachine: www.wereldomroep.nl/fzm.
  
• Voor meer informatie: www.wereldomroep.nl.

BVN

• De Wereldomroep is als uitvoerend partner ook betrokken bij de internationale Nederlandstalige televisiezender BVN, een samenwerkingsverband tussen de Nederlandse Publieke Omroep, de Wereldomroep en de VRT.
• BVN is zo goed als wereldwijd 24 uur per dag per satelliet te ontvangen.
• Voor meer informatie: www.bvn.nl.
  

Inentingen

• Inentingen zijn niet verplicht voor Italië.

Persoonlijk advies

• Het is raadzaam dat u zich laat adviseren over de medische voorzorgsmaatregelen die voor u van toepassing zijn. U kunt hiervoor terecht bij een van de volgende instanties:
  • GGD: voor regionale adressen zie www.ggd.nl
  • LCR (landelijke vaccinatielijn voor reizigers): tel. 0900 95 84 (€ 0,45/min.), www.lcr.nl.
  • KLM Travel Clinic Schiphol: tel. 0900 109 109 6 (€ 0,80/min.), www.klmtravelclinic.nl
  • Havenziekenhuis Rotterdam (Travel Clinic): tel. 0900 503 40 90 (€ 0,15/min.), www.travelclinic.com
  • AMC Amsterdam: tel. 020 566 38 00, www.amc.nl
  • LUMC Leiden: tel. 071 526 36 36, www.lumc.nl
  • Meditel: tel. 0900 040 03 63 (€ 0,25/min.), www.meditelopreis.nl

Gezondheid

Algemeen

• De medische zorg in Italië staat op hoog niveau.
• U wordt geadviseerd een goede reisverzekering af te sluiten.
• U kunt een Europese gezondheidskaart (EHIC) aanvragen via uw zorgverzekeraar of via www.ehic.nl. Met deze kaart hebt u recht op noodzakelijke medische zorg bij ziekte of een ongeval tijdens uw verblijf in Italië. De kosten worden veelal rechtstreeks bij de zorgverzekeraar gedeclareerd.

Artsen, apotheken en ziekenhuizen

• Apotheken zijn overal gevestigd en op zondag is er een wisseldienst.
  
• Neem speciale medicijnen in ruim voldoende mate mee (in de originele verpakking) of vraag uw arts om een recept.
• Het is raadzaam zelf een reisapotheek met reguliere medicijnen mee te nemen.
• Bij een ziekenhuisopname en als u speciale medische hulp nodig hebt, kunt u contact opnemen met de Nederlandse ambassade in Rome of een van de Nederlandse consulaten in Italië voor informatie, ondersteuning en eventuele financiële hulp.
  
• Houd er rekening mee dat u mogelijk contant moet betalen voor de verlening van medische zorg.
• Neem bij een ziekenhuisopname direct contact op met uw verzekeringsmaatschappij, zodat deze voor de betaling kan zorgen.

Dieren

Teken

• Let op teken als u wandelt of kampeert in de natuur, want deze kunnen de ziekte van Lyme overbrengen. U verkleint de kans op een tekenbeet door bedekkende kleding te dragen en een insectenwerend middel op de onbedekte huid te smeren.
• In bepaalde gebieden in Italië komt ook tekenencefalitis voor. Zoek in deze gebieden direct medische hulp als u door een teek bent gebeten.

Drinkwater

• Over het algemeen is het kraanwater in Italië van goede kwaliteit en kan het veilig worden gedronken. Bij twijfel of wanneer u het opschrift ‘Acqua non potabile' ('Geen drinkwater') tegenkomt, kunt u water uit flessen gebruiken, dat overal verkrijgbaar is.

Douaneregels diversen

Levensmiddelen

Invoer vanuit een EU-land

• U mag levensmiddelen onbeperkt invoeren, mits bestemd voor eigen gebruik.

Invoer vanuit een niet-EU-land

• U mag een beperkte hoeveelheid levensmiddelen voor 1 à 2 dagen invoeren.
• Het is verboden vers vlees in te voeren.

Geschenken

Invoer vanuit een EU-land

• U mag geschenken onbeperkt invoeren, mits bestemd voor privégebruik.

Invoer vanuit een niet-EU-land

• U mag geschenken in- en uitvoeren tot een waarde van
• € 300 als u over land of met eigen boot of vliegtuig reist,
• € 430 als u met een boot van een rederij of een vliegtuig van een luchtvaartmaatschappij reist.

Medicijnen

• U wordt aangeraden een medisch paspoort mee te nemen. In het Europees Medisch Paspoort worden gegevens vermeld over medicijngebruik, ziekten of aandoeningen. Het is tegen een geringe vergoeding verkrijgbaar, onder meer bij huisartsen en apotheken.

Douaneregels betaalmiddelen

Invoer

• Binnen- en buitenlandse betaalmiddelen mogen vanuit een EU-land tot het equivalent van € 12500 vrij worden ingevoerd. Hogere bedragen moeten worden aangegeven.
  Binnen- en buitenlandse betaalmiddelen mogen vanuit een niet-EU-land vrij worden ingevoerd tot het equivalent van € 10.000 (inclusief cheques en bankwissels). Bedragen boven het equivalent van € 10.000 moeten worden aangegeven.

Uitvoer

• Binnen- en buitenlandse betaalmiddelen mogen naar  een EU-land tot het equivalent van € 12500 vrij worden uitgevoerd. Hogere bedragen moeten worden aangegeven.
  Binnen- en buitenlandse betaalmiddelen mogen naar een niet-EU-land vrij worden uitgevoerd tot het equivalent van € 10.000 (inclusief cheques en bankwissels). Bedragen boven het equivalent van € 10.000 moeten worden aangegeven.

Douaneregels overige dieren

Fret

• Iedere fret moet in het bezit zijn van een EU-dierenpaspoort, verkrijgbaar bij de dierenarts. Het paspoort heeft een uniek registratienummer en bevat een beschrijving van het dier, de naam en het adres van de eigenaar en het bewijs van inenting tegen rabiës. Alle dieren moeten voorzien zijn van een identificatie (ISO microchip of duidelijk leesbare tatoeage).

Cavia

• Voor cavia's is een gezondheidsverklaring vereist.

Vogels

• U mag 2 grote papegaaien, of 4 kleine invoeren.
• Voor kanaries, papegaaien en parkieten is een gezondheidsverklaring vereist met de vermelding dat de dieren vrij zijn van psittacose.
• Het land waar ze vandaan komen, moet vrij zijn van psittacose.

Douaneregels tabak

Invoer

Vanuit een EU-land

• In principe kunt u onbeperkt tabak invoeren, mits het is bestemd voor eigen gebruik. Bij grote hoeveelheden of indien de persoon jonger is dan 17 jaar kan de douane om een toelichting vragen.
• De volgende richtlijn geldt voor eigen gebruik:
  • 800 sigaretten
  • 400 cigarillo's
  • 200 sigaren
  • 1 kg tabak

Vanuit een niet-EU-land

• De volgende hoeveelheid gelden voor personen van 17 jaar en ouder:
  • 200 sigaretten of
  • 50 sigaren of 
  • 100 cigarillo's of
  • 250 g tabak

Douaneregels alcohol

Invoer

Vanuit een EU-land

• In principe kunt u onbeperkt alcohol invoeren, mits het is bestemd voor eigen gebruik. Bij grote hoeveelheden of indien de persoon jonger is dan 17 jaar kan de douane om een toelichting vragen.
• De volgende richtlijn geldt voor personen van 17 jaar en ouder:
  • 10 liter sterkedrank
  • 20 liter likeur
  • 90 liter wijn (waarvan maximaal 60 liter mousserende wijn)
  • 110 liter bier

Vanuit een niet-EU-land

• De volgende hoeveelheid gelden voor personen van 17 jaar en ouder:
  • 1 liter drank met een alcoholgehalte van meer dan 22% of 2 liter drank met een alcoholgehalte van maximaal 22% en
  • 4 liter niet-mousserende wijn en
  • 16 liter bier

Adressen ter plaatse

Toeristische informatie

• E.N.I.T. (Ente Nazionale per il Turismo)
  Via Marghera 2-6
  00185 Roma
  Tel. +39 06 497 11
  http://www.enit.it

Adressen in nederland

Toeristische informatie

• Italiaans Bureau voor Toerisme ENIT
  Aurora Gebouw (2e etage)
  Stadhouderskade 2
  1054 ES Amsterdam
  Tel. 020 616 82 46
  www.enit.it

Vertegenwoordigingen

Nederlandse ambassade

• Via Michele Mercati 8
  00197 Rome
  Tel. +39 06 322 86 001
  Open: ma t/m vr 8.30-17 uur
  www.olanda.it

Nederlandse consulaten

• Ancona, Bari, Bologna, Cagliari, Catania, Florence, Genua, Livorno, Napels, Palermo, Triëst, Turijn, Venetië en Verona.

Italiaanse ambassade

• Alexanderstraat 12
  2514 JL Den Haag
  Tel. 070 302 10 30
  www.amblaja.esteri.it
  

Handige websites

• Toeristische informatie: www.enit.it
• Automobielclub: www.aci.it
• Nederlandse ambassade: www.olanda.it
• Spaanse ambassade: www.amblaja.esteri.it
• Agrotoerisme: www.agriturist.it
• Campings: www.federcampeggio.it
• Jeugdtoerisme: www.cts.it
• Jeugdherbergen: www.ostellionline.org
• Motorbootclub: www.fimconi.it
• Motorsportbond www.federmoto.it
• Cultureel Instituut van Italië: www.iicamsterdam.esteri.it
• Natuurparken: www.parks.it
• Toeristische informatie: www.italie.nl
• Milaan: www.milaan.nl
• Rome: www.rome.nl
• Bed & Breakfast: www.agriebed.it
• Vakantie bij de boer: www.agriturist.it
• Musea: www.museionline.it

Openingstijden restaurants

• Ristoranti zijn in de regel open van 12-15 uur en van 19.30-23 uur of later.

Bijzonderheden

• Veel eetgelegenheden zijn ook tussen lunch en avondeten open en dat geldt vooral voor de restaurants met een beperkte kaart, zoals de pizzeria's en cafés met eetgelegenheid.
• Er zijn nogal wat verschillen in openingstijden per seizoen en per regio.

Openingstijden musea

• De grote (staats)musea zijn bijna allemaal open van 9-19 uur, maar niet altijd op zondagmiddag.
• Als er een vaste sluitingsdag is, is dat meestal de maandag (sommige musea sluiten alleen twee maandagen per maand). Wanneer de maandag een feestdag is, verschuift de sluiting naar de dinsdag.
• Grote musea houden minstens eenmaal per week hun deuren open tot laat in de avond (21 of 22 uur).
• U vindt een (Italiaanstalig) overzicht van musea met openingstijden op www.museionline.it.

Bijzonderheden

• In de wintermaanden kunnen de openingstijden afwijken (bijvoorbeeld 9-14 uur).
• Particuliere musea laten de openingstijden afhangen van de beschikbaarheid van vrijwilligers. Meestal zijn ze tussen de middag enige tijd gesloten en blijven ze hele zondag en maandag dicht.
• Opgravingsterreinen zijn doorgaans open van 9.30 uur tot zonsondergang (tot 19 uur in de winter) en ook op maandag gesloten.

Openingstijden winkels

• De doorsnee-openingstijden zijn van maandag t/m zaterdag van 8.30 of 9-13 uur en van 15.30-19.30 uur of van 16-20 uur.
• Warenhuizen en supermarkten in de steden zijn van maandag t/m zaterdag continu open van 10-19.30 uur en soms ook op zondag van 9-13 uur.
• Veel winkels buiten de steden zijn gesloten op zaterdagmiddag en/of op maandagmorgen.
• Kleine winkels sluiten een middag in de week, vaak op dinsdag of woensdag.

Bijzonderheden

• In Noord-Italië (Milaan, Turijn, Venetië) gaan de winkels 's middags veel eerder open maar sluiten zij wat vroeger.
• In grote toeristencentra komt openstelling op zondagmorgen vaak voor. Nacht- en avondwinkels zijn er nog niet zo veel.

Openingstijden benzinestations

• Tankstations langs de autosnelwegen zijn dag en nacht open.
• Tankstations langs de overige wegen zijn van mei t/m september open van 7-12.30 uur en van 15.30-19.30 uur en van oktober t/m april van 7-12.30 uur en van 15.30-19 uur.
• Ongeveer 25 procent van de pompen buiten de autosnelwegen is op zon- en feestdagen open en op maandag gesloten.
• Ongeveer 3 procent van de pompen is 's nachts open van 22.30-6 uur in de winter en 22-6 uur in de zomer.
• In de grote steden kunt u 's nachts terecht bij benzinepompen met zelfbediening en betaalautomaten.

Openingstijden banken

• Banken zijn doorgaans open van maandag t/m vrijdag van 8.30-13.30 uur en van 15-16 uur.

Bijzonderheden

• Enkele grote banken in de steden zijn ook op zaterdagmorgen geopend.
• Bankfilialen op de belangrijkste vliegvelden en stations hebben zeer ruime openingstijden.

Openingstijden postkantoren

• Postkantoren zijn open van maandag t/m vrijdag van 8.30-14 uur en op zaterdag en de laatste werkdag van de maand van 8.30-12 uur.

Bijzonderheden

• De hoofdpostkantoren in de grote steden zijn vaak ook in de middag en zelfs 's avonds enige tijd open.

Prijspeil

• Eenvoudige maaltijd: vanaf € 11.
• Budgetovernachting: vanaf € 10.
• Middenklasseovernachting: € 90 tot € 150.

Internet

Beschikbaarheid

• Breedband internet is vrij algemeen beschikbaar.
• In het hele land zijn cybercafés te vinden, met name in de steden.
• De meeste luchthavens bieden draadloos internet, evenals veel restaurants en bars.
• Een groeiend aantal hotels biedt internettoegang (vaak draadloos) voor de gasten. In de meeste gevallen moet hiervoor betaald worden.

Bijzonderheden

• Sites met illegale pornografische inhoud worden geblokkeerd, evenals in een enkel geval sites die illegale muziek, films of gokken aanbieden.

Informatie

• www.hotspot-locations.com
• www.cybercafes.com

Post

• Postzegels (francobolli) zijn verkrijgbaar bij postkantoren, tabakswinkels, sommige souvenirwinkels en grote hotels.
  

Zusterorganisaties

• Automobil Club d'Italia (ACI)
  Via Marsala 8
  00185 Rome
  Tel. +39 064 99 81
  www.aci.it
  

Rookverbod

Openbare ruimtes

• Roken is niet toegestaan:
  • In alle openbare ruimtes binnen gebouwen.
  • In het openbaar vervoer.
• Roken is toegestaan in daarvoor apart ingerichte ruimtes.
  
  

Horeca

• Roken is niet toegestaan in gemeenschappelijke ruimtes van hotels.
• In restaurants, cafés en bars is roken alleen toegestaan in daarvoor apart ingerichte ruimtes. Is zo'n ruimte niet aanwezig, dan is roken nergens in het etablissement toegestaan.

Gehandicapten

Algemeen

• In Italië zijn slechts beperkte voorzieningen voor gehandicapten.

Aangepaste accommodatie

• Informatie over aangepaste accommodatie voor gehandicapten kunt u vinden op www.accessibleitaly.com (Engels, Frans).
• Voor Zuid-Tirol kunt u informatie over aangepaste accommodatie voor gehandicapten vinden op www.hotel.bz.it (Engels, Duits, Italiaans).
• Op www.rolstoelvakantie.com vindt u een overzicht van aangepaste accommodatie in Italië. Ook vindt u hier enkele handige links.

Parkeren

• Een in Nederland afgegeven gehandicaptenparkeerkaart geldt tevens als Europese gehandicaptenparkeerkaart. Op www.anwb.nl/verkeer/buitenland/europese-gehandicaptenparkeerkaart kunt u een tekst downloaden die in het Italiaans uitleg verschaft over uw parkeerkaart en het recht dat u daaraan kunt ontlenen. U kunt deze tekst naast uw parkeerkaart op uw dashboard leggen.
• Parkeerplaatsen die voor gehandicapten zijn gereserveerd, worden aangeduid met een bord met een rolstoelsymbool.
• Omdat de faciliteiten voor gehandicapten lokaal verschillen, moet u altijd ter plaatse informeren naar de mogelijkheden.
• Parkeren op wegen waarvoor een parkeerverbod geldt, is uitsluitend toegestaan in noodgevallen en alleen als u de andere weggebruikers niet hindert.
• In de meeste gebieden moet u betalen om te parkeren op plaatsen waarvoor betaald parkeren geldt. Verifieer dat ter plekke.
• Op wegen waar parkeren gratis is, maar is gebonden aan een bepaalde tijdslimiet, mag u voor onbeperkte tijd parkeren.
• In voetgangersgebieden en zogenaamde verkeersluwe zones (ZTL-zones) mag u niet rijden of parkeren, tenzij de plaatselijke regels dat specifiek toestaan. Verifieer dat ter plekke.

Informatie

• Informatie over de toegankelijkheid van monumenten, musea, parken, bibliotheken en vervoermiddelen in Rome kunt u vinden op www.romapertutti.it (Italiaans).
• Informatie over de toegankelijkheid van publieke gebouwen, transport, logies en bezienswaardigheden in Milaan kunt u vinden op www.milanopertutti.it (Italiaans, Engels).
• Yuub is een non-profitorganisatie die informeert over aangepaste vakanties voor mensen met een lichamelijke, zintuiglijke of verstandelijke handicap. Zie www.yuub.nl voor meer informatie.

Geldzaken

Munteenheid

• Euro (EUR)

Contant geld

• Biljetten: 5, 10, 20, 50, 100, 200 en 500 euro.
• Munten: 1, 2, 5, 10, 20 en 50 cent en 1 en 2 euro.

Bankpas

• Bankpassen worden vrijwel overal geaccepteerd.
• Gebruik van een bankpas is meestal gratis. Er geldt zowel voor betalen als voor geld opnemen met een bankpas een limiet per dag.

Creditcard

• Creditcards worden bij vrijwel alle hotels, restaurants, winkels en benzinestations geaccepteerd.
• Geld opnemen met een creditcard is meestal niet gratis. De kosten verschillen per bank en per creditcard. Als uw bank of creditcardmaatschappij een vast bedrag per verrichting rekent, is frequent gebruik van uw creditcard bij kleine bedragen af te raden.
• Bij gebruik van een creditcard is een pincode steeds vaker vereist. Vraag deze pincode tijdig aan bij uw creditcardmaatschappij of bank.

Travellercheques

• Travellercheques in euro's kunt u inwisselen bij de banken en worden vrijwel overal geaccepteerd.

Geldautomaten

• Italië heeft voldoende geldautomaten.
• Actuele informatie over geldautomaten in een bepaalde plaats vindt u bijvoorbeeld op www.maestrocard.com, www.mastercard.com/atmlocator of op visa.via.infonow.net/locator/global.

Bijzonderheden

• Indien u naar Sicilië reist en daar aankomt in het weekeinde, wordt u geadviseerd voldoende contant geld mee te nemen, aangezien de pinautomaten dan vaak leeg zijn.

Wisselkoers

Niet van toepassing.

Elektriciteit

Voltage

• 230 volt

Verloopstekker

• U hebt geen verloopstekker (wereldstekker) nodig.
• Stopcontacten hebben twee ronde gaten en kunnen aardingsclipjes of een derde ronde gat hebben voor aarding.

Voertuigpapieren

Auto, kampeerauto of motor

• Het Nederlandse kentekenbewijs wordt erkend.
• De NL-aanduiding op de gele kentekenplaat van het voertuig of de aanhangwagen is voldoende.
  Let op: op een fietsendrager of aanhangwagen met een witte kentekenplaat moet wel een NL-sticker zijn aangebracht.

Leenauto of -motor

• Voor een geleend voertuig is een machtiging vereist. U kunt hiervoor de AIT-machtiging (Alliance Internationale de Tourisme) gebruiken. Dit document is gratis verkrijgbaar bij de ANWB-winkels.

Verzekering

• Een groene kaart wordt erkend.
• Binnen EU-landen bent u niet verplicht om een groene kaart bij u te hebben. Politie en andere overheidsinstanties kunnen in een centraal systeem de verzekeringsgegevens raadplegen. Landen buiten de EU kunnen wel die verplichting hebben. Het is raadzaam om uw groene kaart mee te nemen omdat alle verzekeringsgegevens hierop staan.
• Beschikt u niet over een geldige verzekering, dan kunt een kortetermijnverzekering afsluiten aan de grens bij de l'Ufficio Centrale Italiano (UCI) of bij een kantoor van de Automobile Club d'Italia (ACI).
• Voor meer informatie kunt u zich wenden tot:
  Ufficio Centrale Italiano (UCI)
  Corso Sempione 39
  20145 Milano
  Tel. +39 02 34 96 81
  Fax +39 02 34 96 82 30
  ucisri@ucimi.it
  www.ucimi.it

Belasting

• U bent vrijgesteld van het betalen van wegenbelasting voor de duur van maximaal 12 maanden.

Langer verblijf

• U kunt uw voertuig tijdelijk invoeren voor de duur van maximaal 6 maanden per periode van 12 maanden.

Bijzonderheden

• Deze informatie geldt voor Nederlands ingezetenen.

Persoonsdocumenten

Reisdocument

• U hebt een geldig paspoort of een geldige Nederlandse identiteitskaart nodig.

Visum

• Een visum is niet verplicht.

Bijzonderheden

• Deze informatie geldt voor reizigers met de Nederlandse nationaliteit.

Rijbewijs

Auto of motor

• Het Nederlandse rijbewijs wordt erkend.

Bij langer verblijf

• Bij vestiging in Italië blijft uw Nederlandse rijbewijs geldig tot de op het rijbewijs vermelde datum. Na deze datum dient u het rijbewijs in Italië te vernieuwen.
• Het wordt aangeraden het rijbewijs bij de Italiaanse autoriteiten te laten registreren ('riconoscimento').

Huurauto of -motor

• Voor een huurauto of -motor is het Nederlandse rijbewijs geldig.

Bromfiets of snorfiets

• Voor het besturen van brom- en snorfietsen is een rijbewijs vereist.

Bijzonderheden

• Deze informatie geldt voor Nederlands ingezetenen.

Fooien

• De servizio incluso oftewel het bedieningsgeld is bij de prijs inbegrepen. Bovenop dit bedrag wordt een fooi van 10% verwacht.
• Bij taxichauffeurs kunt u het bedrag afronden.

Vakantiehe(me)l voor kinderen
Weet je nog, toen je twaalf was? Vond je oudheidkundige musea toen ook zo leuk? En barokkerken? Italië kan, vooral in de zomer, een ramp zijn met de kinderen. Het is er op sommige plaatsen zo heet, dat het onverantwoord is om met (heel) jonge kinderen actief op pad te gaan. En saai, want kinderen hebben nou eenmaal niet dezelfde interesses als volwassenen. Daar staat tegenover dat voor kinderen natuurlijk niks zo fijn is als pootjebaden en zwemmen in de zee of in een van de vele Italiaanse meren. Bewaar de cultuur- en stadstrips voor wat oudere kinderen, ook al vanwege het drukke verkeer en de vervuiling.

Telefoneren

Bellen naar Italië

• Internationaal toegangsnummer: 00.
• Landnummer: 39.
• Netnummer met inbegrip van de nul.
  
• Abonneenummer.
  

Bellen naar Nederland

• Internationaal toegangsnummer: 00.
• Landnummer: 31.
• Netnummer zonder de nul.
• Abonneenummer.
• Voorbeeld: 00 31 1 123 45 67.
  

Mobiel bellen

Netwerk

• Met een Nederlandse mobiele telefoon kunt u bellen in Italië.

Bereik

• De netwerken bieden samen volledige dekking.

Collect bellen

• Kies voor een collectgesprek in Italië via KPN Direct 800 17 22 72; de ontvanger betaalt € 4,50 per gesprek en € 0,75/min.
• Een publieke telefoon moet met een telefoonkaart worden geactiveerd, maar er wordt geen saldo afgeschreven.
• Collect bellen met een mobiele telefoon is niet bij alle providers gratis.

Telefooncellen en telefoonkaarten

• Telefooncellen werken op telefoonkaarten die verkrijgbaar zijn bij automaten, postkantoren, tabakswinkels, telefoonwinkels en krantenkiosken met een telefoonsticker.
• Telefooncellen in bars en restaurants werken alleen op muntgeld.
  

Daluren

• Maandag t/m zaterdag(ochtend) van 22-8 uur.
• In het weekeinde van zaterdag 22 tot maandag 8 uur.

Tijdsverschil

Tijdsverschil

• Er is geen tijdsverschil met Nederland.

Zomertijd

• De zomertijd loopt gelijk met Nederland en de andere landen in West-Europa.
• Start: laatste zondag in maart (klok een uur vooruit).
• Einde: laatste zondag in oktober (klok een uur terug).

Reisseizoen

• Wie voor het strand en de zee komt, kan het best in de zomermaanden (mei t/m september) terecht. Buiten dit hoogseizoen kunnen vooral de badplaatsen soms ongezellig rustig zijn.
  
• Veel Italianen gaan in augustus op vakantie. In sommige dorpen en steden kunnen winkels en restaurants daardoor gesloten zijn.
  
• Wie voor de cultuur gaat, doet er goed aan de steden in de zomer te mijden. Steden als Rome, Florence en Napels zijn dan onaangenaam heet. Een bezoek in het voor- en najaar is dan een beter idee.
  
• De winter is in de noordelijke gebieden (Italiaanse Alpen en Dolomieten) geschikt voor de wintersport.

Veiligheid

Reisadvies Ministerie van Buitenlandse Zaken

• Het Ministerie van Buitenlandse Zaken geeft reisadviezen met betrekking tot veiligheidsrisico's tijdens uw verblijf in het buitenland via www.minbuza.nl en het telefoonnummer 070 348 64 86.

Gente di mare
'Gente di mare' (mensen van de zee) noemde een Italiaanse zanger zijn landgenoten. Wie zoveel zee heeft, heeft ook veel mogelijkheden om te varen. Het mondaine San Remo aan de Riviera is een centrum voor de betere strijkijzers. Eigenaren van langwerpige jachten steken elkaar er de ogen mee uit. Maar ook met een rubberbootje of een zeilbootje kunt u op het Comomeer en Gardameer goed terecht. Regatta (roeiwedstrijd) is niet voor niets een Italiaans woord. In Pisa wordt vierjaarlijks een traditionele roeiwedstrijd op de Arno gehouden. Kanoërs kennen de Alpen als een wildwaterparadijs. Op de meren kan gekanood en gesurft worden.

Vissen

• Een visvergunning (Licenza di pesca Categoria B of Categoria B is verplicht.
• Vraag de vergunning aan bij de Preffetura (provinciehuis) in de voor u relevante plaats.
• Afhankelijk van het soort water komt u de volgende vissen tegen:
  • In rivieren en meren onder andere karpers, zeelt, snoek, baars, barbeel en aal.
  • In meren boven de 600 meter hoogte vooral forel en vlagzalm.
  • In het Comomeer, het Gardameer en het Lago Maggiore onder andere meerforel, baars en aal.
• Er geldt op bepaalde tijden een visverbod in de binnenwateren op:
  • agione (haringsoort): 15 mei - 15 juni
  • alosa (elftensoort): 15 mei - 15 juni
  • baars: 1-31 mei
  • beekforel: 15 okt. - 15 jan.
  • blei: 15 mei -15 juni
  • coregone (zalmsoort): 15 dec. - 15 jan.
  • elft: 15 mei -15 juni
  • karper: 1 dec. - 31 jan. en 1-31 juli
  • karpersoort: 1-30 juni
  • kreeft: 1 april - 30 juni
  • meerforel: 15 okt. - 15 jan.
  • vlagzalm: 1 maart - 31 mei
  • zeelt: 1-30 juni
• U mag maximaal 5 kilo vis per dag vangen.
• Voor zeevissen gelden de volgende bepalingen:
  • Zeevissen is het hele jaar door mogelijk.
  • Een vergunning is niet nodig.
  • Er zijn geen leeftijdsgrenzen aan zeevissen verbonden.
• Meer informatie:
  • Federazione Italiana Pesca Sportiva e Attività Subacquee (FIPSAS)
    Viale Tiziano 70
    I-00196 Roma
    Tel. +39 06-36 85 82 90
    www.fipsas.it (Italiaans), op www.fipsas.it/xml/Cregionali.asp staat de informatie per regio verdeeld. Klik op de regio voor de telefoonnummers/(e-mail)adressen per provincie.
    
  • rome.angloinfo.com/information/17/fishing.asp
  • visvakantie-italie.startspot.nl

Fietsen in italië: pas op!
Italië heeft een eigen 'tour', de giro d'Italia. Maar verwacht niet dat het land vol ligt met gladde fietspaden. Italianen vinden fietsen nog steeds heel bijzonder. Komt u in Italië dan ook fietsers tegen, dan zijn het tien tegen een Nederlanders of Duitsers. Fietsen in Italië is uitdagend, vanwege de vele cols, de prachtige uitzichten en de rust van het platteland. Maar ook gevaarlijk, want de wegen zijn niet op fietsers berekend. Het mountainbiken in de Alpen en Dolomieten neemt epidemische vormen aan. Voor fietsenthousiasten dé gelegenheid om hun sport zonder last van scooters en auto's te beoefenen. In de toeristische gebieden is fietsverhuur geen probleem.

La dolce vita in de sneeuw
U zou het niet verwachten. Toch telt Italië - vooral in het noorden - een paar eersteklas skigebieden. Daartoe rekenen we de regio's Piemonte (Sestrière), de Aosta-vallei (onder de Mont Blanc) en de Dolomieten (Dolomiti superski, 1200 km skipiste!). Alle Italiaanse wintersportplaatsen liggen dus aan de zuidzijde van de Alpen en hebben een zonnige ligging. Italië had in de jaren negentig twee desastreuze winters qua sneeuwval. Dit leidde ertoe dat men vol geïnvesteerd heeft in sneeuwkanonnen. Hierdoor is Italië nu koploper in Europa als het gaat om het kunstmatig besneeuwen van skigebieden. De grillige Dolomieten vormen een fantastisch decor om uw wintersportvakantie in door te brengen. Ook kan er worden gewandeld met sneeuwschoenen. Na het skiën is heerlijk eten en drinken in een van de vele skihutjes.

Wandelen in italië
Wandelaars houden van rust. Italië biedt volop mogelijkheden om u in de heuvels en de bergen op eigen benen uit de drukte terug te trekken. Befaamde wandelgebieden zijn de Alpen en de Dolomieten. Maar veel reisorganisaties bieden ook meerdaagse wandeltochten aan in Toscane, op Sicilië en in de Abruzzen. Italië heeft ook een lange afstandwandelpad, de Via Francigena. In principe kunt u (gecombineerd met bijvoorbeeld het Pieterpad) lopend vanuit Nederland door Frankrijk en Zwitserland naar Rome lopen. In de berggebieden is de bewegwijzering niet overal even geweldig, dus enige kennis van kompas en kaart is noodzakelijk.

Hoe kom je er?
Italië is een groot, langgerekt land. Milaan ligt op zo'n 1100 kilometer van Amsterdam, Rome op 1700 en Palermo zelfs op 2500 kilometer. De keuze voor een vervoermiddel zal dus afhangen van uw bestemming. Vanaf Amsterdam, Utrecht en Arnhem vertrekken dagelijks treinen naar Milaan. (In de zomermaanden ook naar andere bestemmingen.) De bekende maatschappijen vliegen minimaal een paar keer per week naar bijvoorbeeld Rome, Florence, Pisa, Venetië, Milaan, Verona en Napels. De Italiaanse autobaan (autostrada) is druk, maar goed onderhouden. De binnen- en bergwegen zijn vaak minder van kwaliteit.

Verkeersregels fiets

Aanhangwagen

• Er mag een aanhangwagen aan de fiets worden gekoppeld.
• De maximale toegestane afmetingen zijn:
  • Lengte: 3 m
  • Breedte: 0,75 m
  • Hoogte inclusief lading: 1 m
• Omdat er praktisch geen fietspaden zijn in Italië, wordt u sterk afgeraden om achter de fiets een fietskar voor kinderen te hangen.

Fietspaden

• Fietsers moeten de fietspaden gebruiken als deze aanwezig zijn.

Helm

• Het dragen van een helm is niet verplicht.

Naast elkaar rijden

• Het is verboden naast elkaar te fietsen:
  • 's Nachts buiten de bebouwde kom.
  • In tunnels.
  • Als het zicht slecht is.

Verlichting

• Fietsers dienen een reflecterend vest te dragen:
  • 's-nachts buiten de bebouwde kom
  • in een tunnel
• Een fiets moet van de volgende reflectoren zijn voorzien:
  • Voor: een witte reflector.
  • Achter: een rode reflector.
  • Op de pedalen: gele reflectoren.
  • Gele reflectoren die vanaf de zijkant kunnen worden waargenomen.
  • De verlichting voor (wit of geel) en achter (rood) moet op de fiets zijn bevestigd.

Overige verkeersregels

Verkeersborden

• Naast het ronde blauwe bord 'Fietspad' komen nog twee andere varianten voor:
  • Een rond blauw bord met een fiets rechts naast de voetgangers, gescheiden door een witte streep: een fiets-/voetpad waarbij het fietsgedeelte is afgescheiden van het voetgangersgedeelte.
  • Een rond blauw bord met een fiets onder de voetgangers: een fiets-/voetpad waarbij het fietsgedeelte niet is afgescheiden van het voetgangersgedeelte.

Rechts of links rijden

• U moet rechts houden en links inhalen.

Maximumsnelheden

• A: Op Italiaanse motoren tot 150 cm³ moet een sticker met de aanduiding '90' worden aangebracht. Op Italiaanse aanhangwagens (dus ook caravans) moeten 2 stickers met de aanduiding '70' en '80' worden aangebracht. Voor niet-Italiaans gekentekende voertuigen geldt deze verplichting niet.
• B: Auto(snel)wegen:
  • Op autosnelwegen is de minimumsnelheid 40 km/h.
  • Bij slecht weer wordt de maximumsnelheid op autowegen verlaagd tot 90 km/h en die op autosnelwegen tot 110 km/h.
• C: Bestuurders mogen de eerst drie jaar na het behalen van het rijbewijs
  • op autowegen maximaal 90 km/h.
  • op autosnelwegen maximaal 100 km/h.

Verkeersregels motor

Aanhangwagen

• Het is toegestaan om een aanhangwagen aan een motor te koppelen.

Helm

• Het dragen van een helm is verplicht voor de bestuurder en passagier van een motor.

Passagiers

• Het is toegestaan een passagier te vervoeren.
• Het vervoeren van een kind jonger dan 4 jaar is niet toegestaan.

Verlichting

• Het is verplicht om ook overdag dimlicht te voeren.

Algemene verkeersregels

Algemeen

• U moet rechts houden en links inhalen.

Inhalen

• U moet een rijdende tram rechts inhalen. Als dit niet mogelijk is mag u de tram links inhalen. Op eenrichtingswegen mag u de tram ook links inhalen.
• U mag een stilstaande tram niet voorbijrijden als er geen vluchtheuvel is.

Parkeren

• U moet uw auto altijd aan de rechterkant van de weg parkeren. Bij een eenrichtingsweg mag u ook aan de linkerkant parkeren, mits er minimaal 3 m vrije wegbreedte overblijft.
• Parkeren is verboden:
  • Bij een bus- of tramhalte.
  • Voor een afvalcontainer.
  • Bij een geopend tankstation.
• In alle grote steden bevinden zich zones voor betaald parkeren, aangegeven door de blauwe borden met een witte letter P. Op of onder de borden staat aan op welke dagen en uren u moet betalen bij een parkeerautomaat. Parkeerkaarten zijn ook de koop bij krantenkiosken.. U mag hier maximaal één uur parkeren op werkdagen van 9 tot 14.30 uur en van 16 tot 20 uur. U moet het tijdstip van aankomst aangeven door middel van de parkeerschijf.
• Er bestaan in bepaalde steden groene zones. Dit wordt altijd aangegeven; u mag daar op werkdagen niet parkeren van 8 tot 9.30 en van 14.30 tot 16 uur.
• In het historische centrum van Rome is het formeel verboden om in een centrale zone gedurende werkdagen van 7 tot 20 uur te parkeren of rijden. Dit geldt niet voor bewoners van dit gebied. Deze centrale zone wordt aangegeven door een verbodsbord vergezeld van een bijbehorend bord met het opschrift ‘zona tutelata'.

Rijden onder invloed

• Het maximaal toegestane alcoholgehalte in het bloed is 0,5 promille.
• Voor bestuurders die minder dan 3 jaar het rijbewijs hebben is de limiet echter 0,0 promille.

Voorrang

• Alle bestuurders van rechts hebben voorrang.
• Buiten de bebouwde kom heeft het verkeer op genummerde rijkswegen (strada stadali) voorrang.
• Trams hebben altijd voorrang.
• Als op een gelijkwaardige kruising twee elkaar tegemoetkomende bestuurders links af willen slaan, dan moeten zij voor elkaar langs gaan.
• Op smalle wegen heeft bij het uitwijken het zwaardere voertuig (vrachtauto) voorrang op het lichtere voertuig (personenauto) en een autobus op een vrachtauto. Bij gelijkwaardige voertuigen moet het voertuig uitwijken dat zich het dichtst bij een uitwijkplaats bevindt.
• Op smalle bergwegen hebben stijgende voertuigen voorrang op dalende voertuigen, tenzij het stijgende voertuig zich dicht bij een uitwijkplaats bevindt.

Overige verkeersregels

Geluidssignalen

• Buiten de bebouwde kom mag u geluidssignalen of een lichtsignaal geven bij onoverzichtelijke bochten en kruisingen.
• Binnen de bebouwde kom is het geven van geluidssignalen alleen toegestaan als er een direct gevaar voor een aanrijding bestaat.
• Een bestuurder die ernstige gewonden of zieken vervoert, mag te allen tijde geluidssignalen geven.

Verkeersborden

• Tijdelijke driehoekige waarschuwingsborden en verbodsborden (bij wegwerkzaamheden) hebben in plaats van een witte een gele achtergrond.

Zona trafico limitato (ZTL)

• Om luchtvervuiling tegen te gaan kunnen delen van stadscentra (op bepaalde tijden) zijn gesloten voor gemotoriseerd verkeer.
• Een dergelijke afsluiting wordt aangegeven met een verkeersbord 'zona trafico limitato'.
• Als het verbod alleen gedurende bepaalde tijden geldt, staat dit op het verkeersbord aangegeven.
• Een onderbord geeft aan voor wie de afsluiting niet geldt.
• Het laden en lossen bij hotels is in deze zones vaak alleen toegestaan tussen bepaalde tijden. Het is raadzaam dit vooraf te informeren bij uw hotel.

Zona tutelata

• In een zona tutelata geldt gedurende bepaalde tijden een parkeerverbod.
• De tijden waarop het verbod geldt staan op het verkeersbord aangegeven.

Verkeersregels bromfiets en snorfiets

Aanhangwagen

• Het is niet toegestaan een aanhangwagen aan een bromfiets te koppelen.

Fietspaden

• Snor- en bromfietsen mogen gebruikmaken van fietspaden.

Helm

• Het dragen van een helm is verplicht voor de bestuurder en passagier van een snor- of bromfiets.

Passagier

• Het is toegestaan om op snor- en bromfietsen passagiers te vervoeren als:
  • De bestuurder 18 jaar of ouder is.
  • De snor- of bromfiets daarvoor volgens het kentekenbewijs geschikt is.
• Het vervoeren van een kind jonger dan 4 jaar is niet toegestaan.

Verlichting

• Het is voor snor- en bromfietsen verplicht om ook overdag dimlicht te voeren.

Overige verkeersregels

Achteruitkijkspiegel

• Voor snor- en bromfietsen is een achteruitkijkspiegel verplicht.

Verkeersregels auto en kampeerauto

Afmetingen, maxima

• Lengte: 12 m
• Breedte: 2,55 m
• Hoogte: 4 m

Antiradar

• Het meenemen en gebruiken van antiradarapparatuur is verboden.

Brandblusser

• Het is niet verplicht een brandblusser in de auto te hebben.

Gevarendriehoek

• Het is verplicht een gevarendriehoek in de auto te hebben.
• Buiten de bebouwde kom moeten automobilisten een gevarendriehoek plaatsen op 50 meter afstand van het voertuig (op de autosnelweg op 100 meter afstand).
• U moet de gevarendriehoek gebruiken bij pech op onoverzichtelijke weggedeelten, bij mist en als bij pech in het donker de achterverlichting uitvalt.
• Een gevarendriehoek kunt u onder meer verkrijgen bij de ANWB-verkooppunten.

Kinderen

• Kinderen moeten een voor hen geschikt kinderbeveiligingsmiddel gebruiken. Hiervoor kunt u de Nederlandse eisen hanteren.

Lading op voertuig of aanhangwagen

• De lading op een auto of aanhangwagen mag naar voren en aan de zijkanten niet uitsteken. Dit betekent dat fietsen op een fietsenrek ook niet mogen uitsteken.
• Naar achteren uitstekende lading moet altijd voorzien zijn van een vierkant reflecterend bord, afmeting 50 x 50 cm, met diagonale rode en witte strepen, en 's nachts van een rood licht. Het uitstekende deel mag niet meer dan 30% van de lengte van de auto bedragen.

Mobiele telefoon

• Telefoneren tijdens het rijden is alleen handsfree toegestaan.

Overnachten langs de weg

• Overnachten in de auto, caravan of camper op autosnelwegparkings is toegestaan, mits dit niet op kamperen lijkt. Het is dan ook verboden om de pootjes van de caravan op de grond te plaatsen.
• Overnachten is in het algemeen ook toegestaan langs de openbare weg, mits een plaatselijke verordening dit niet verbiedt en het voertuig geen obstakel vormt.

Slepen

• Op autosnelwegen is slepen verboden, behalve door een sleepdienst. Op overtreding staan hoge boetes.

Veiligheidsgordels

• Het gebruik van veiligheidsgordels (indien aanwezig) is verplicht voor alle inzittenden.

Veiligheidsvest

• Het is verplicht een reflecterend veiligheidsvest in de auto te hebben.
• Als u buiten de bebouwde kom bij pech of ongeval de auto verlaat, moet u altijd een reflecterend veiligheidsvest dragen.
• Een veiligheidsvest kunt u onder meer verkrijgen bij de ANWB-verkooppunten en de meeste Italiaanse benzinestations.

Verbanddoos

• Het is niet verplicht een verbanddoos in de auto te hebben.

Verlichting

• In tunnels moet u met dimlicht rijden.
• Buiten de bebouwde kom is ook overdag dimlicht verplicht.
• Een mistachterlicht mag alleen worden gebruikt als het zicht minder is dan 50 m.
• Het is niet verplicht een set reservelampen in de auto te hebben.

Winterse omstandigheden

Sneeuwkettingen

• Verplicht gebruik van sneeuwkettingen wordt aangegeven door het ronde blauwe bord 'Sneeuwkettingen verplicht'.
• In de periode van 15 oktober tot 30 april moeten automobilisten altijd sneeuwkettingen bij zich hebben in het Aostadal.
• Bij gebruik bent u gebonden aan een maximumsnelheid van 110 km/h op de autosnelweg en 90 km/h op gewone wegen.

Winterbanden

• Op wegen waar sneeuwkettingen verplicht zijn mag men in plaats van kettingen ook winterbanden gebruiken.
• In het Aosta-dal zijn van 15 oktober tot  15 april winterbanden verplicht. 

Spijkerbanden

• Spijkerbanden zijn toegestaan van 15 november tot 15 maart op voertuigen tot 3500 kg, mits ze op alle wielen (ook op de wielen van de aanhangwagen) zijn gemonteerd.
• Op  autosnelwegen mag niet sneller dan 120 km/h worden gereden, op andere wegen niet sneller dan 90 km/h.

Autotreinen

Vanuit Nederland

• Vanaf 's-Hertogenbosch rijdt er een autoslaaptrein naar Alessandria en Livorno.
• Voor meer informatie en boekingen kunt u terecht bij de Treinreiswinkel in Leiden, www.treinreiswinkel.nl.
  

Vanuit Duitsland

• Vanaf Düsseldorf rijdt een autoslaaptrein naar Bolzano, Verona, Triëst en Alessandria.
• Kijk op www.dbautozug.nl of www.treinreiswinkel.nl voor meer informatie.

Brandstofprijzen

(prijzen per liter - januari 2011)

Toltrajecten en -tarieven

Algemeen

• De autostrada is de super highway door Italië. Vrijwel alle autosnelwegen zijn tolwegen.

Tariefklassen

Klasse 1

• Motoren en personenauto's (waarvan de hoogte gemeten vanaf de onderkant van het voorwiel minder bedraagt dan 1,30 m).

Klasse 2

• Busjes, kampeerauto's en personenauto's (waarvan de hoogte gemeten vanaf de onderkant van het rechtervoorwiel meer bedraagt dan 1,30 m).

Klasse 3

• Combinaties met in totaal drie assen (bijvoorbeeld voertuig van klasse 1 of 2 met bagageaanhangwagen of caravan).

Klasse 4

• Combinatie met in totaal vier assen (bijvoorbeeld voertuig van klasse 1 of 2 met dubbelassige caravan).

Tarieven hoofdroutes

• Tarieven vanaf 01-12-2010, in euro's.

Tarieven afzonderlijke trajecten

• Tarieven vanaf 01-12-2010, in euro's.

Mont-Blanc- en Fréjustunnel

• Tarieven vanaf 01-12-2010, in euro's.

• De aangegeven hoogte is exclusief dakbagage.
• Er is geen toeslag voor een caravan of (motor)zijspan.
• Bij een auto met caravan is het hoogste punt van de combinatie bepalend voor de prijsklasse.
• Een retour is 7 dagen geldig.

Grote Sint-Bernardtunnel

• Tarieven vanaf 01-12-2010, in euro's en Zwitserse franken.

• Het tarief voor personenauto's geldt voor voertuigen die, gemeten bij de vooras, een hoogte hebben tot 1,30 m.
• Tarieven kunnen ter plaatse afwijken.
• Een maandretour van 30/31 dagen is geldig vanaf datum afgifte.

Betalen

• U kunt contant betalen bij alle bemande tolhokjes.
• De bekende creditcards worden geaccepteerd. In Italië worden deze doorgaans aangeduid met Cartasi: u kunt terecht bij tolpoortjes met het opschrift Carte.
• Met een VIA-card kunt u terecht bij de Carte-betaalpoortjes, waar het vaak sneller gaat dan bij de andere tolpoortjes. VIA-cards zijn te koop bij servicestations langs de autostrada en bij de tabakswinkels voor € 25, € 50 en € 75. De VIA-card is niet geldig op Sicilië.
• Voor mislukte betalingen, kaarten en vragen over de tolwegen kunt u terecht bij de servicecentra langs de autostrada met aanduiding Punto Blu (blauwe stip).
  

Informatie

• Correspondentie:
  Autostrade per l'Italia - Società per azioni
  Via Alberto Bergamini 50
  00159 Roma
  info@autostrade.it
  www.autostrade.it

Route-informatie

• De kortste route naar Midden- en Zuid-Italië loopt via:
  • Basel
  • St.-Gotthardtunnel
  • Milaan
• De kortste route naar Noordoost-Italië inclusief het Gardameer en Venetië loopt via Innsbruck en de Brennerpas.
• Italië bereikt u via Frankrijk door de Mont Blanctunnel en de Fréjustunnel.

Drukke wegen en knelpunten

Drukke wegen

• A1 Milaan - Florence - Rome.
• A4 Milaan - Triëst.
• A10 Franse grens - Genua.
• A14 Bologna - Ancona.
  
• A22 Brennerpas - Verona.
  
• Ringweg Milaan.
• Ringweg Genua.
• Wegen in het noordelijk merengebied.

Knelpunten

• A1 Milaan - Florence - Rome, bij Modena en bij Florence.
• A4 Milaan - Triëst, bij Milaan en Venetië.
• A14 Bologna - Ancona, bij Bologna en bij Rimini.
• A22 Brennerpas - Verona, tussen Rovereto en Verona.
  

Drukke grensovergangen

• Richting Frankrijk: Fréjus- en Mont Blanctunnel.
• Richting Zwitserland: Chiasso.
• Richting Oostenrijk: Brennero en Tarvisio.
• Richting Slovenië: Trieste.
  

Nieuwe wegen

• De vernieuwde A1 Bologna - Florence, tussen La Quercia en Barberino, wordt in 2013 opgeleverd.
  

Werkzaamheden

• A1 Milaan - Rome, bij Florence wordt tot eind 2011 aan de weg gewerkt.
• A14 Bologna - Taranto, tussen Rimini en Ancona wordt tot eind 2011 aan de weg gewerkt.
  

Verkeersdrukte

Drukke dagen

• 1 mei (dag van de Arbeid).
• 2 juni (dag van de Republiek).
• Alle vrijdagmiddagen en zaterdagen in juli en augustus.
• Alle zondagen in juli en augustus op de wegen richting de grote steden.
  
• 15 augustus (Maria Hemelvaart).

Infrastructuur

• De Romeinen waren de eerste wegenbouwers, dus Italië heeft een lange traditie op dat gebied. Het moderne Italiaanse wegennet is dan ook van een uitstekende kwaliteit.
  
• Zoals al kan worden afgeleid uit de vorm van het land lopen alle snelwegen (autostrade, A) in het noorden voornamelijk van west naar oost en die in het midden en zuiden van noord naar zuid.
  
• Naast dit net van tolwegen is er een groot aantal strade nazionali (N) en strade statali (SS) met twee of vier rijstroken en een goed wegdek.
  
• Hoe verder u naar het zuiden afzakt, hoe minder de kwaliteit van de wegen wordt en ook op Sardinië blijft de kwaliteit achter bij die op het vasteland.
  
• Echt slechte en onverharde wegen zijn alleen nog te vinden in landelijke gebieden buiten de grote verkeersstromen.
  
• De bewegwijzering is zeer goed, zeker op de snel- en hoofdwegen.
  
• Rijden in het donker is alleen op landwegen af te raden.

Verkeersinformatie

Telefoon

• Geen informatie.
  

Radio

• Speciaal voor de reizende automobilist is er ISO Radio op 103,3 FM.
  
• De FM-frequenties staan op borden langs de autosnelwegen.
• De commerciële zender Via Radio - is op 102,5 FM te ontvangen.
  

Internet

• Op www.autostrade.it vindt u informatie in het Italiaans over het Italiaanse wegennet, tolwegen, servicestations, wegwerkzaamheden, enzovoort.
  
• De automobielclub van Italië geeft op www.aci.it alleen informatie in het Italiaans.

Brandstof

• A: Gelode benzine is niet meer verkrijgbaar. In plaats daarvan kunt u een loodvervangend middel toevoegen. Dit is te koop bij de tankstations.
• B: Lpg is in Noord- en Midden-Italië goed verkrijgbaar, maar in het zuiden minder goed. Voor het tanken van lpg is in Italië de zogenaamde Italië-nippel nodig.
• C: Het aantal stations waar u aardgas kunt tanken groeit. Momenteel kunt u op ongeveer 500 plaatsen tanken.

Brandstofprijzen

• Euro 95 en Superplus zijn 8 tot 9% goedkoper dan in Nederland, terwijl de prijs van diesel ongeveer gelijk is (maart 2011).
• Een overzicht van actuele Europese brandstofprijzen kunt u downloaden op anwb.nl.

Betalen

• U kunt contant betalen.
• Bij de meeste tankstations worden creditcards geaccepteerd.
• In de grote steden zijn ook tankstations waar u 24 uur per dag kunt tanken en kunt betalen met bankbiljetten.

Reservebrandstof

• U mag in uw voertuig 60 liter brandstof in een (goedgekeurd) reservetankje meenemen.

Informatie

• Lpg: De lpg-gids, die onder meer verkrijgbaar is bij de ANWB (winkels en webwinkel), biedt veel handige informatie en een overzicht van autogasstations in het buitenland. Meer info: www.autogas.nl.
  
• Aardgas: www.groengasmobiel.nl, www.federmetano.it en www.guidametano.com.
• Alternatieve brandstoffen: www.fuelswitch.nl en www.cleanvehicle.eu.

Bus

• Het busnet in Italië verbindt de plaatsen met elkaar in alle regio's, ook op Sardinië en Sicilië.
• Er zijn verschillende busmaatschappijen.
  
• De grote steden hebben goede en regelmatige busdiensten.
• De bus is een relatief goedkoop en betrouwbaar vervoermiddel en komt in vrijwel alle kleine plaatsen.
• Een dienstregeling is verkrijgbaar bij de busstations.
  
• Kaartjes zijn verkrijgbaar bij de stations en in de bus. De kaartjes moeten afgestempeld worden bij het betreden van de bus.
• Reserveren in het hoogseizoen voor lange afstanden en nachtbussen is aan te raden.
  

Informatie

• Italiaanse informatie vindt u ondermeer op www.lazzi.it en www.saisautolinee.it.

Binnenlandse spoorwegen

• Het spoorwegnet in Italië verbindt de meeste plaatsen met elkaar.
• De trein is een relatief goedkoop, snel en comfortabel vervoermiddel.
  
• De treinen beschikken over 1e en 2e klasse voor passagiers. Langeafstandstreinen beschikken over een restauratiewagon en slaapcoupés.
• De Italiaanse treindiensten zijn naargelang hun snelheid onderverdeeld in verschillende categorieën:
  • Frecciarossa: hogesnelheidstrein die 360 km/uur kan rijden.
  • Frecciargento: hogesnelheidstrein die 250 km/uur kan rijden.
  • Frecciabiana: snelle trein die 200 km/uur kan rijden.
    
  • Eurostar Italia: snelle internationale treinen, reserveren verplicht, hoge tarieven voor toeslag.
  • Eurocity, Intercity: reserveren verplicht voor sommige trajecten, treinen stoppen alleen op grote stations, hoge tarieven.
  • Expresso: exprestrein voor lange afstanden of internationale trajecten.
  • Diretto: sneltrein op binnenlandse trajecten.
  • Interregionale: boemeltrein, stopt bij alle stations, relatief lage tarieven.
• Uw treinkaartje is alleen geldig voor één type trein. Wanneer u een kaartje koopt voor een lokale trein, mag u daarmee niet in een sneltrein of intercity.
• Reserveren is gewenst voor lange afstanden zodat u verzekerd bent van een zitplaats. U kunt ook een slaapplaats reserveren waarbij u de keuze hebt uit vier of zes bedden in de coupé. Voor de reservering betaalt u extra. Reserveren is mogelijk bij de treinstations en bij veel reisorganisaties.
  

Speciale tarieven

• Er is een InterRail Italië Pass verkrijgbaar voor 3, 4, 6 of 8 reisdagen binnen een periode van een maand.

Informatie

• Voor Engelstalig informatie en een reisplanner zie www.trenitalia.com of www.ferroviedellostato.it.
• Informatie over InterRail vindt u op www.interrailnet.com.
  

Trein heenreis

Amsterdam - Rome

• Het treintraject van Amsterdam naar Rome loopt via Duitsland of Frankrijk.
• Afhankelijk van het tijdstip moet u 1 tot 5 keer overstappen.
• De treinreis duurt 20 tot 22 uur, afhankelijk van het gekozen tijdstip.
  

Speciale tarieven

• Met een InterRail Global Pass kunt u in en tussen 30 Europese landen (waaronder Italië) reizen. De pas is beschikbaar voor een ononderbroken periode van 22 dagen of 1 maand, of voor een flexibele geldigheid van 5 of 10 dagen.

Informatie

• Kijk voor een internationale reisplanner op www.nshispeed.nl of bel TeleSales HiSpeed: 0900 92 96 (€ 0,35/min.).
• Internationale treinkaartjes zijn ook verkrijgbaar via www.treinreiswinkel.nl of via tel. 071 513 70 08.
• Informatie over InterRail vindt u op www.interrailnet.com.

Binnenlandse bootdiensten

Veerdiensten naar Sardinië

• Carlofate - Calasetta
• Carlofate - Portovesme
• Civitavecchia - Arbatax
• Civitavecchia - Cagliari
• Civitavecchia - Golfo Aranci
• Civitavecchia - Olbia
• Civitavecchia - Porto Torres
• Genoa - Arbatax
• Genua - Cagliari
• Genua - Olbia
• Genia - Palau
• Genua - Porto Torres
• La Maddalena - Palau
• La Spezia - Golfo Aranci
• Livorno - Olbia
• Livorno - Golfo Aranci
• Napels - Cagliari
• Napels - Golfo Aranci
• Napels - Palau
• Palermo - Cagliari
• Piombino - Olbia
• Trapani - Cagliari
  

Veerdiensten naar Sicilië

• Cagliari - Palermo
• Cagliari - Trapani
• Citavecchia - Catania
• Citavecchia - Palermo
• Citavecchia - Trapani
• Genua - Catania
• Genua - Palermo
• Livorno - Trapani
• Napels - Palermo
• Ravenna - Catania
• Salerno - Palermo
• Venitië - Catania
• Villa San Giovanni - Messina

Veerdiensten naar Ischia/Capri

• Sorrento - Capri
• Napels - Capri
• Napels - Ischia
• Napels - Procida

Veerdiensten naar Elba

• Livorno - Gorgona - Capraia - Portoferraio
• Piombino - Rio Marina - P. Azzuro - Pianosa
• Piombino - Portoferraio
• Piombino - Portoferraio

Veerdiensten op de meren

• Lavento - Intra (Lago Maggiore)
• Cadenabbia - Bellagio - Varenna (Comomeer)
• Torri - Maderno (Gardameer)

Rederijen

• www.traghetti.com
• www.informare.it
• www.viamare.com
  
• www.navigazionelaghi.it.
  
• www.sncm.fr
• www.corsicaferries.com
• www.mobylines.it
• www.alilauro.it
• www.grimalidi-ferries.com
• www.forti.it

Bijzonderheden

• Enkele rederijen verzorgen veerdiensten tussen de kleinere eilanden onderling en met het vasteland.
  

Taxi

• In de steden rijden taxi's met meter.
• U kunt een taxi telefonisch reserveren of instappen bij een taxistandplaats.
• Taxi's mogen niet op straat worden aangehouden. De taxistandplaatsen zijn bij trein- en busstations.
• Er mogen maximaal vier of vijf personen in een taxi.
• De taxiprijzen zijn vastgesteld door de overheid. Er is een verschil tussen een dag- en nachttarief.

Veerdiensten

Veerdiensten naar Sicilië, Sardinië en Elba

Italië vasteland - Sicilië

• Rederijen: Grandi Navi Veloci, Grimaldi Lines, Snav, T Link Lines, Caronte & Tourist.
• Havens Italië: Salerno, Genua, Civitavecchia, Livorno, Salerno, Napels.
  
• Havens Sicilië: Messina, Palermo, Catania, Trapani.

Italië vasteland - Elba

• Rederij: Moby Lines.
• Haven Italë: Piombino.
• Havens Elba: Portoferraio, Cavo.

Italië vasteland - Sardinië

• Rederijen: Corsica Sardinia Ferries, Dimaiolines, Grandi Navi Veloci, Grimaldi Lines.
• Havens Italië: Civitavecchia, Livorno, Napels, Genua, Piombino.
  
• Havens Sardinië: Golfo Aranchi, Cagliari, Olbia, Porto Torres, Arbatax.

Sardinië - Sicilië

• Rederij: Tirrenia.
• Havens Sardinië: Palermo, Trapani.
• Haven Sicilië: Cagliari.

Corsica - Sardinië

• Rederij: Moby Lines.
• Haven Corsica: Santa Teresa di Gallura.
• Haven Sardinië: Bonifacio.

Informatie en tickets

• Caronte & Tourist, www.carontetourist.it.
• Corsica Ferries, www.corsicaferries.com.
• Grande Navi Veloci, www.gnt.it.
• Grimaldi Lines, www.grimaldi-lines.com.
• Moby Lines, www.moby.it.
• SNAV, www.snav.it.
• SNCM, www.sncm.fr.
• T Link Lines, www.t-linklines.it.

Boekingsbureaus

• Direct Ferries, tel. 0900 404 14 04 (€ 0,30/min.), www.directferries.nl.
• Grandi Navi: Voigt Travel, www.voigt-travel.nl

Boete-indicatie

Snelheidsovertreding

• Overschrijding tot 10 km/h: € 39-159.
• Overschrijding van 10 tot 40 km/h: € 159-639.
• Overschrijding vanaf 40 km/h: € 500-2.000 en eventueel ontzegging van de rijbevoegdheid vanaf 1 maanden.

Door rood licht rijden

• Vanaf € 159.

Overtreding inhaalverbod

• € 80-318.

Overschrijden doorgetrokken streep

• € 80-318.

Parkeerovertreding

• Stilstaan of parkeren waar verboden € 39-159.
• Een parkeerovertreding die gevaar oplevert voor andere weggebruikers en parkeren op de stoep, gehandicaptenparkeerplaats of bushalte: € 80-318.

Niet verlenen van voorrang

• € 59-639.

Rijden zonder veiligheidsgordel

• € 80-318.

Niet handsfree telefoneren

• € 159-639.

Niet gebruiken van veiligheidshesje

• € 39-159.

Geen verlichting overdag

• Geen verlichting op auto(snel)weg: € 39-159.

Toebrengen lichamelijk letsel bij een verkeersongeval

• Wanneer strafvervolging wordt ingesteld, kan de straf oplopen tot maximaal 12 jaar gevangenisstraf of een boete van € 200 tot € 1.200 waarbij de hoogte afhankelijk is van de ernst van het letsel.

Rijden onder invloed

• Van 0,5‰ tot 0,8‰: € 524-2.168 en/of 1 maand gevangenisstraf en ontzegging van de rijbevoegdheid van 3 tot 6 maanden.
• Van 0,8‰ tot 1,5‰: € 870-3.481 en/of 3 maanden gevangenisstraf en ontzegging van de rijbevoegdheid van 6 tot 12 maanden.
• Meer dan 1,5‰: € 1.632-6.527 en/of 6 maanden gevangenisstraf en ontzegging van de rijbevoegdheid van 1 tot 2 jaar.
• Rijden onder invloed van drugs: € 1.227-4.912 en/of 3 maanden gevangenisstraf en een ontzegging van de rijbevoegdheid van 2 maanden tot 2 jaar.

Diversen

Verhoging boetes

• De boetes voor ernstige overtredingen, begaan tussen 22.00 uur en 07.00 uur worden met 30% verhoogd. Bijvoorbeeld in geval van snelheidsovertreding, rijden door rood licht.

Aankopen

• Alle aankoopbonnen van artikelen en diensten die u in Italië koopt moeten worden bewaard. De Guardia Finanza kan naar de bonnen vragen om te controleren of u BTW heeft betaald. Hebt u die niet, dan riskeert u een hoge boete; de hoogte van de boete is onbekend.

Afdoening verkeersdelicten

Procedure A

• De meeste verkeersovertredingen worden administratiefrechtelijk afgehandeld. In veel gevallen krijgt u eerst een bekeuring (verzoek tot betaling) via het EMO (European Municipality Outsourcing) toegestuurd. Het EMO incasseert onder andere de boetes die Italiaanse gemeenten opleggen wegens het rijden in de verkeersluwe zones (ZTL).
• De bekeuring moet binnen is 360 dagen na constatering van de overtreding worden verstuurd. Na het schrijven van het EMO kunt u óf binnen 20 dagen betalen of u kunt het EMO verzoeken de bekeuring in te trekken, bijvoorbeeld als u kunt aantonen dat uw hotel in zo'n ZTL lag. Bij directe betaling betaalt u het minimum boetetarief.
• Betaalt u niet binnen de termijn van 20 dagen of wordt de bekeuring niet geseponeerd, dan volgt de 'officiële' bekeuring. Die moet u binnen 60 dagen betalen. Met een betaling van de boete is de zaak afgedaan.
• Wilt u de overtreding betwisten, dan moet u binnen 60 dagen bezwaar maken bij de bevoegde instantie, de prefect.

Procedure B

• Bij constatering van een verkeersovertreding door de politie wordt een geldboete ter onmiddellijke betaling opgelegd. Per overtreding is een minimum- en een maximumbedrag vastgesteld. Wordt de boete binnen 60 dagen betaald, dan wordt het minimumtarief - dat is een kwart van het maximum boetebedrag - in rekening gebracht. U krijgt dan als het ware een 'korting'.
• Bij onmiddellijke betaling is de zaak afgedaan en is verdere strafvervolging niet meer mogelijk. Directe betaling is alleen mogelijk als niet tevens een ontzegging van de rijbevoegdheid wordt opgelegd. Als de boete aan de politie wordt betaald, moet deze een kwitantie afgeven.
• Wordt de boete niet direct betaald of wanneer u bezwaar wilt maken, dan wordt van buitenlanders een waarborgsom verlangd ter hoogte van een kwart van het maximumbedrag dat voor de verkeersovertreding is vastgesteld. Het betalen van de borgsom moet in het proces-verbaal worden aangetekend. Zo niet dan wordt dit beschouwd als een onmiddellijke betaling van de boete en is in bezwaar/beroep gaan tegen de bekeuring niet meer mogelijk. Wordt de waarborgsom niet voldaan, dan moet de politie het rijbewijs innemen of kan de auto eventueel in beslag worden genomen.
• In geval van een verkeersmisdrijf (bijvoorbeeld bij letsel of dood ten gevolge van een verkeersongeval) kan de betrokken auto door de politie tijdelijk in beslag worden genomen. Dit geldt ook voor alle verkeersongevallen waarbij een niet-verzekerde auto betrokken is.

Bijzonderheden

• Italië kent een puntenrijbewijssysteem. Dit geldt ook voor buitenlanders. Voor elke verkeersovertreding worden een of meer strafpunten gegeven. Bij het bereiken van een totaal van 20 punten wordt het rijbewijs voor 6 maanden tot 2 jaar ingenomen.
• Wanneer u een bekeuring (met strafpunten) uit Italië ontvangt met betrekking tot een verkeersovertreding, waarbij u niet ter plaatse staande bent gehouden, dan moet aan de betreffende instantie altijd de naam- en adresgevens worden opgegeven van degene die de auto bestuurde ten tijde van de overtreding. Doet u dit niet, dan kan hiervoor een boete worden opgelegd.

Autohuur

Verkrijgbaarheid

• Auto's kunt u huren bij vliegvelden, op veel toeristische plekken en in de grote steden.

Tariefindicatie

• Een kleine auto huurt u vanaf € 200 per week of vanaf € 50 per dag.
• De tarieven kunnen erg verschillen per aanbieder.

Voorwaarden

• Om een auto te huren moet u 21 jaar of ouder zijn en een geldig rijbewijs hebben. Vaak moet u ten minste 1 jaar in het bezit zijn van een rijbewijs.
  
• Soms is de leeftijdsgrens 25 jaar of is de verzekering duurder als u jonger dan 25 bent.
• Voor het betalen van de borgsom moet u beschikken over een geldige creditcard.

Alarmnummers

• Het landelijk alarmnummer is 112.

Pechhulp

Voertuighulp

• Voor voertuighulp neemt u contact op met de ANWB Alarmcentrale: tel. +31 88 2692 888.

ANWB Wegenwacht Europa Service

• Hulp langs de weg van de buitenlandse partners van de Wegenwacht.
• Repatriëring van uw auto naar Nederland.
• Toezending van onderdelen.
  
• Vervangende auto of vervangend vervoer (alleen indien 'Vervangende Auto Service Buitenland' is afgesloten).
• Voorwaarden en vergoedingen vindt u op www.anwb.nl/wegenwacht/lid-worden of kunt u opvragen via tel. 088 269 22 22.

Bergachtige bezienswaardigheden
De langgerekte bergrug die Italië in feite is, zit vol natuurlijke verrassingen. Het hoogste punt, de Mont Blanc de Courmayeur (4748 m.) ligt net naast de 'echte' Mont Blanc. De Gran Paradiso, een andere vierduizender ligt er zo'n 50 kilometer vandaan. Maar niet alleen in de Alpen vindt u indrukwekkende toppen. Ook de Etna (3340 m.) en de Marmolada (3354 m) in de Dolomieten, en de Gran Sasso (2914 m.) mogen er zijn. Te hoog en te koud? Dan zijn er altijd nog de lieflijke heuveltoppen van Toscane en Umbrië.

Een grote bezienswaardigheid
U moet uw best doen om in Italië om de bezienswaardigheden heen te lopen. Venetië met zijn brug der zuchten, het San Marcoplein en grachten is een grote bezienswaardigheid. Florence heeft zijn Ponte Vecchio (oude brug), Rome het Collosseum en de Sint Pieter, Napels de oude havenwijk Santa Lucia, Pisa zijn beroemde scheve toren, Siena het Piazza del Campo met bijbehorende toren. En dan hebben we het nog niet over natuurlijke bezienswaardigheden zoals de Etna en de Vesuvius, de marmergroeven van Carrara en het door bergen ingesloten Gardameer. Italië ís een grote bezienswaardigheid!

Kerken
In een door en door katholiek land als Italië is het uiteraard vergeven van de kerken. Rijkdom, pracht en praal van de kerk zijn vrijwel nergens zo toegankelijk als hier. De meeste kerkgebouwen hebben een geschiedenis die tot (voor) de Middeleeuwen teruggaat. De grootste kerk ter wereld (de Sint Pieter in Rome) verrast niet alleen door zijn afmetingen. Een goede concurrent is de Duomo in Florence met zijn gigantische koepel. In Pisa trekt de scheve toren de aandacht, maar is ook de Duomo (twaalfde eeuw!) is een echte bezienswaardigheid. Andere indrukwekkende kerken vindt u onder andere in Milaan, Bologna, Venetië en Palermo.

Tips

Laatste Avondmaal van Leonardo da Vinci

Pompeï

Dom van Modena

Mozaïeken van Ravenna

Colosseum

Natuurlijke pret
Italië heeft klaarblijkelijk zoveel 'natuurlijke' pret te bieden, dat er betrekkelijk weinig grootschalige themaparken te vinden zijn. Maar de kleintjes hoeven niet te wanhopen. In de buurt van grote trekpleisters zoals het Gardameer (Gardaland) en Rimini (Fiabilandia), maar ook bij Ravenna (Mirabilandia) en Napels (Magic world) vind je themaparken waar u en uw kinderen vertier vinden in achtbanen, treintjes, waterglijbanen en sprookjesachtige attracties. Aanraders zijn: de Peter Panbaai (Rimini), de Blue Tornado (achtbaan, bij het Gardameer) en de wildwaterrivier Rio Bravo (Ravenna)

Tips

Gardaland

Mirabilandia

Aquafan Riccione

Palio van Siena

Carnaval van Venetië

Evenementen en festivals

2011

Informatie

• www.italiantourism.com
• www.enit.it
• www.whatsonwhen.com
• www.worldtravelguide.net